روایتی از ماجرای ۳۰ تیر ۱۳۳۱ ـ جدالی که به نفع مصدق تمام شد

روز ۳۰ تیر ۱۳۳۱ دستکم بیست شهر در اعتراض و شورش و آشوب فرورفت و چند ده نفر هم کشته و زخمی شدند. حتی دختر جوانی در آبادان زیر تانک افتاد و جان خود را از دست داد. مصدق و بیشتر هوادارنش، ارتش را به زیاده‌روی و سرکوب متهم کردند، اما کل ماجرای موسوم به «قیام سی تیر» به نفع مصدق و جریان حامی وی تمام شد و او چند روز بعد دوباره، این بار با اختیاراتی که در تاریخ مشروطیت ما سابقه نداشت به قدرت برگشت و زمام امور را به دست گرفت.

بیشتر بخوانید

لئوپولد فون رانکه ـ یادداشتی درباره پدر تاریخ‌نویسی مُدرن

قانون لئوپولد فون رانکه که هیچ روایتی از گذشته «تاریخ» نیست مگر آنکه راوی، زحمت جستجو در اسناد قدیمی را به خود داده باشد، تاریخ‌نویسی – یعنی مورخ بودن – را عملاً به یک حرفه و تخصص تبدیل کرد: یعنی کاری که برای انجام آن باید آموزش دید، تمرین کرد و عمری را به پای آن گذاشت.

بیشتر بخوانید

مورگان شوستر امریکایی و روایت او از زندگی سیاسی در ایران

می‌گفت امور سیاسی در ایران، کشوری که هزاران مشکل و میلیون‌ها نفر جمعیت دارد «شبیه به یک نمایش کارگردانی می‌شود» که چند بازیگر ثابت همه جای قصه دیده می‌شوند و مدام نقش خودشان را عوض می‌کنند.

بیشتر بخوانید

ایوان مخوف چگونه فرمانروایی بود؟ ـ نگاهی به کارنامه ایوان چهارم

شاید حق با ویل دورانت بود که می‌گفت ایوان مخوف یکی از آن مردان برجسته تاریخ است که «اگر هرگز قدم به عرصه وجود نمی‌گذاشتند، هم برای کشورشان و هم برای بشریت بسی بهتر می‌بود.»

بیشتر بخوانید

«من متهم می‌کنم» و ماجرای تقابل امیل زولا با حکومت فرانسه

نامه با عنوان «من متهم می‌کنم» در روزنامه «آورُر» به مدیریت ژرژ کلمانسو منتشر شد و به نوشته باربارا تاکمن در کتاب برج فرازان، هدف اصلی زولا از نوشتن آن، خارج کردن پرونده دریفوس از دادگاه نظامی و کشاندن محاکمه به دادگاه‌های عادی بود.

بیشتر بخوانید

اشتاین بک چگونه فکر می‌کرد؟ کوتاه از برنده نوبل ادبی ۱۹۶۲

اشتاین بک می‌گفت: باور دارم ذهن آزاد و جستجوگر انسان فردی، ارزشمندترین چیز در دنیاست. من برای آزادی ذهن می‌جنگم، که بدون تحمیل و پیش‌شرط، خودش راه خود را بیابد و انتخاب کند؛ و با هر اندیشه، مذهب یا حکومتی که فرد را محدود یا نابود کند باید بجنگم.

بیشتر بخوانید

مرگ دیوید مورگان مورخ، که ما او را با دو کتابش می‌شناسیم

مولی پترسون که در دانشگاه ویسکانسین ـ مَدیسون از نزدیک با مورگان همکاری کرده بود و او را خوب می‌شناخت در مراسم یادبودش گفت: «مورگان راهنما و الگوی اخلاقی بسیاری از دانشجویانش بود و روی خود من تأثیر زیادی گذاشت و کمکم کرد تا هم مورخ و هم انسان بهتری باشم.»

بیشتر بخوانید

سیریل برت و انحراف علمی او که ضرب‌المثلی مشهور شد

خطا یا در واقع انحراف سیریل برت (که از همان زمان به مثالی مشهور تبدیل شد) این بود که او بعد از اولین مطالعات خود به چیزی باور کرد و این باور برای او تبدیل به ارزش شد و همه عمر علمی‌اش صرف این شد که این «ارزش» را حفظ و اثبات کند.

بیشتر بخوانید

شاه عباس اول و موفقیت‌های یک فرمانروا

شاه عباس این آمادگی را داشت که چیزهای کهنه و ناکارآمد و غیرضروری را کنار بگذارد و برای بازسازی دولت و سپاه، تصمیم‌های سخت بگیرد. طبق روایات و حکایات آن دوره، در مواجهه با مردم عادی جامعه صبر و گذشت و فروتنی نشان می‌داد، اما به مردان دولت و دربار سخت می‌گرفت و تنبلی و نافرمانی را تحمل نمی‌کرد و توطئه و کارشکنی (و حتی احتمال توطئه و کارشکنی) را با مجازات‌های هولناک پاسخ می‌داد.

بیشتر بخوانید